Sprawy karne / Końcowe zaznajomienie z materiałami postępowania
Końcowe zaznajomienie z materiałami postępowania
Każda osoba, której stawiany jest zarzut karny i która jest przesÅ‚uchiwana jako podejrzana o popeÅ‚nienie przestÄ™pstwa sÅ‚yszy (a przynajmniej powinna usÅ‚yszeć) od prowadzÄ…cego czynność pytanie „czy bÄ™dzie Pan/i skÅ‚adać wniosek o koÅ„cowe zaznajomienie”. O tym dlaczego warto taki wniosek zÅ‚ożyć i na czym takie „koÅ„cowe zaznajomienie” polega w dalszej części artykuÅ‚u.
Zgodnie z art. 321 kodeksu postÄ™powania karnego „Jeżeli istniejÄ… podstawy do zamkniÄ™cia Å›ledztwa, na wniosek podejrzanego lub jego obroÅ„cy o koÅ„cowe zaznajomienie z materiaÅ‚ami postÄ™powania, prowadzÄ…cy postÄ™powanie powiadamia podejrzanego i obroÅ„cÄ™ o terminie koÅ„cowego zaznajomienia, pouczajÄ…c ich o prawie uprzedniego przejrzenia akt w terminie odpowiednim do wagi lub zawiÅ‚oÅ›ci sprawy, okreÅ›lonym przez organ procesowy.”
Końcowe zaznajomienie z materiałami jest bardzo ważną czynnością z pkt widzenia podejrzanego, bowiem jest to pierwsza okazja do zetknięcia się z całością zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Jednocześnie jest to najczęściej ostatni moment żeby zapoznać się z aktami postępowania zanim prokurator skieruje je wraz z aktem oskarżenia do sądu.
Kto może złożyć wniosek o końcowe zaznajomienie z materiałami postępowania?
Wniosek taki może zÅ‚ożyć podejrzany (zatem osoba, której postawiono zarzut i przesÅ‚uchano w charakterze podejrzanego) albo jego obroÅ„ca.
Kiedy najlepiej złożyć wniosek o końcowe zaznajomienie?
PierwszÄ… (i najlepszÄ…) okazjÄ… do zÅ‚ożenia wniosku o koÅ„cowe zaznajomienie jest przesÅ‚uchanie w charakterze podejrzanego – wówczas możemy zÅ‚ożyć taki wniosek do protokoÅ‚u przesÅ‚uchania. Jednak jeżeli z jakichÅ› wzglÄ™dów tego nie zrobiliÅ›my, wniosek taki można zÅ‚ożyć w każdym czasie do czasu zakoÅ„czenia fazy tzw. postÄ™powania przygotowawczego. Warto siÄ™ jednak poÅ›pieszyć, bo od postawienia zarzutu i przesÅ‚uchania podejrzanego do wniesienia aktu oskarżenia do sÄ…du najczęściej nie mija wiele czasu.
Czy akta mogą być udostępnione w drodze elektronicznej?
Tak – w celu przejrzenia akt prokurator może udostÄ™pnić akta w postaci elektronicznej (art. 321 par. 1 kpk).
W jakim terminie powinien zostać wyznaczony termin końcowego zaznajomienia z materiałami postępowania?
Przepis nie określa precyzyjnie jaki czas powinien upłynąć od daty złożenia wniosku do udostępnienia akt. Ważne jest natomiast, że termin zaznajomienia podejrzanego z materiałami postępowania powinien być tak wyznaczony, aby od daty doręczenia zawiadomienia o nim podejrzanemu i jego obrońcy upłynęło co najmniej 7 dni.
Co się stanie jeżeli nie stawię na termin końcowego zaznajomienia z materiałami postępowania?
Nieusprawiedliwione niestawiennictwo podejrzanego lub jego obrońcy nie tamuje dalszego postępowania, zatem prokurator będzie dalej prowadził postępowanie i skieruje akt oskrżenia do sądu.
Co się stanie jeżeli prokurator pomimo wniosku nie wyznaczy terminu końcowego zaznajomienia z materiałami postępowania?
To poważne uchybienie mogące skutkować zwrotem aktu oskarżenia z sądu z powrotem do fazy postępowania przygotowawczego.
Czy w związku z końcowym zaznajomieniem z materiałami postępowania przysługują mi jeszcze jakieś uprawnienia?
Tak - W terminie 3 dni od daty zaznajomienia podejrzanego z materiaÅ‚ami postÄ™powania strony mogÄ… skÅ‚adać wnioski o uzupeÅ‚nienie Å›ledztwa. Jeżeli natomiast nie zgÅ‚osimy takich wniosków i nie zachodzi potrzeba uzupeÅ‚nienia Å›ledztwa, prokurator wyda postanowienie o jego zamkniÄ™ciu, a nastÄ™pnie skieruje akt oskarżenia do sÄ…du.